
Mieszkając w Berlinie, co roku w grudniu wybieramy się na jarmarki świąteczne – po niemiecku Weihnachtsmärkte. Takie targi są w okresie przedświątecznym w wielu miastach na świecie, ale w stolicy Niemiec jest ich po prostu więcej, a każdy ma trochę inny klimat. Światełka, ozdoby, drewniane budki, orkiestra i przede wszystkim grzane wino – z tym kojarzą się niemieckie jarmarki. W tym wpisie zebrałem te, na których byliśmy w latach 2019–2024, od największych w centrum po mniejsze, bardziej klimatyczne.
Interaktywny Spis Treści
- Alexanderplatz – jarmark w samym centrum
- Czerwony Ratusz – diabelski młyn i lodowisko
- Gendarmenmarkt – między Konzerthaus a katedrami
- Schlossplatz – jarmark przy Humboldt Forum
- Kulturbrauerei – jarmark w stylu skandynawskim
- RAW-Gelände – jarmark historyczny
- Breitscheidplatz – jarmark pod Kościołem Pamięci
- Charlottenburg – jarmark przed pałacem
- Jarmarki dzielnicowe – Tegel i Steglitz
- Informacje praktyczne
Alexanderplatz – jarmark w samym centrum
W 2021 roku długo nie było wiadomo, czy jarmarki w ogóle zostaną otwarte. Ostatecznie ruszyły 22 listopada – wprawdzie z ograniczeniami i nie wszystkie – a my nie czekaliśmy długo: jeszcze tego samego wieczoru poszliśmy na ten w samym centrum miasta, przy Alexanderplatz. Jego znakiem rozpoznawczym jest wielka świąteczna piramida z obracającym się śmigłem.

Budki stoją wzdłuż placu aż pod wieżę telewizyjną. Asortyment jest szeroki: od pamiątek, koszulek z zespołami muzycznymi, akcesoriów kibicowskich, torebek i ubrań zimowych, po precle, naleśniki, słodkości i różne rodzaje alkoholu. Wstęp jest bezpłatny.


Wróciliśmy tu rok później. Jarmark był rozłożony bardzo podobnie, choć wydawał mi się mniejszy niż rok wcześniej – i niestety widać było podwyżkę cen.

Świąteczne piramidy wywodzą się z tradycji Rudaw (Erzgebirge). W małych, domowych piramidach to ciepło świec unosi się i obraca śmigło na górze, a w wielu miastach Rudaw duże piramidy stoją podczas jarmarków na rynkach. Sama nazwa „piramida” pochodzi z końca XVIII wieku, z czasów wyprawy Napoleona do Egiptu.
Czerwony Ratusz – diabelski młyn i lodowisko
Po sąsiedzku, przy Czerwonym Ratuszu (Rotes Rathaus), działa osobny jarmark – bardzo nam się spodobał. Poza oczywistymi budkami z jedzeniem, ciepłymi napojami, ubraniami czy pamiątkami jest tu diabelski młyn, karuzele i lodowisko wokół fontanny Neptuna.


Nad jarmarkiem co jakiś czas „odlatuje” na saniach Święty Mikołaj, a w dużym tymczasowym lokalu gra niemiecka muzyka biesiadna. Całość – szczególnie wieczorem, gdy wszystko jest podświetlone – wygląda naprawdę ładnie.

Jarmark przy ratuszu nazywa się Berliner Weihnachtszeit i zajmuje plac między Czerwonym Ratuszem a kościołem Mariackim (Marienkirche), a dekoracje na fasadach nawiązują do Berlina z XIX wieku. Sanie z Mikołajem przelatują nad jarmarkiem trzy razy dziennie – o 16:30, 18:30 i 20:30 – a diabelski młyn ma 50 m wysokości (stan na 2026 rok).
Gendarmenmarkt – między Konzerthaus a katedrami
Odwiedziliśmy jeszcze trzy inne jarmarki. Najbardziej elegancki był ten na placu Gendarmenmarkt – białe namioty stoją tu między podświetlonym Konzerthaus a dwiema bliźniaczymi katedrami, Niemiecką i Francuską. Jako jeden z nielicznych był płatny – wejście kosztowało 1 euro.


W grudniu 2024 roku plac Gendarmenmarkt był jeszcze w remoncie, więc jarmark WeihnachtsZauber przeniesiono na pobliski Bebelplatz, pod Operę Państwową – działał jako „WeihnachtsZauber an der Staatsoper”, choć nad bramą wciąż świecił napis „Gendarmenmarkt”. Byliśmy tam 25 grudnia wieczorem: między białymi namiotami z gwiazdami stała wysoka choinka ozdobiona czerwonymi gwiazdami, a przy jednej z alejek – szopka z dużymi figurami. Remont zakończył się wiosną 2025 roku i od sezonu 2025 jarmark znów odbywa się na Gendarmenmarkt.
Schlossplatz – jarmark przy Humboldt Forum
Później tego wieczoru dotarliśmy na Schlossplatz. Od 2023 roku przed Humboldt Forum, czyli odbudowanym Pałacem Berlińskim, działa tu zimowy jarmark (Wintermarkt) – naprzeciw Katedry Berlińskiej. W 2024 roku stały na nim drewniane budki, wielka świąteczna piramida, diabelski młyn i karuzela łańcuchowa, a między budkami stoi kamienna replika bramy buddyjskiej stupy w Sanchi w Indiach, ustawiona przed muzeum pod koniec 2022 roku. Wstęp jest bezpłatny.
Następnego dnia cały jarmark zobaczyliśmy z góry – z tarasu widokowego Katedry Berlińskiej.

Kulturbrauerei – jarmark w stylu skandynawskim
Zupełnie inny klimat ma jarmark w Kulturbrauerei – dawnym browarze z czerwonej cegły w dzielnicy Prenzlauer Berg. Jest urządzony w stylu skandynawskim, z drewnianymi budkami, choinkami i lampionami na stolikach, a wstęp był bezpłatny.


Wróciłem tu jeszcze raz tuż przed świętami. Jarmark w Kulturbrauerei nazywa się Lucia – nad budkami świecił neon z tą nazwą, a przy jednej z nich stał drogowskaz z odległościami do Reykjavíku (2385 km) i szwedzkiego Umeå (1742 km).
Kulturbrauerei to dawny browar Schultheiss. Pierwsza warzelnia stanęła tu w 1871 roku, a od 1887 roku kompleks przebudowywał i rozbudowywał architekt Franz Schwechten, wzorując się na średniowiecznym zamku. Piwo warzono do 1967 roku, a od 1974 roku zabudowania są chronione jako zabytek. Nazwa jarmarku nawiązuje do dnia św. Łucji (13 grudnia) – w Szwecji i reszcie Skandynawii święta światła, z pochodem dziewcząt w wieńcach ze świecami.
RAW-Gelände – jarmark historyczny
Na terenie RAW-Gelände w Friedrichshain – dawnych warsztatów kolejowych – odbywa się historyczny jarmark świąteczny (Historischer Weihnachtsmarkt), stylizowany na dawne czasy. Wejście kosztowało 3 euro.


Jak na każdym jarmarku, najważniejsze jest tu grzane wino, podawane w kubkach z motywem jarmarku. Za kubek zwykle płaci się kaucję (Pfand) – można go oddać albo zabrać na pamiątkę.

Skrót RAW pochodzi od Reichsbahnausbesserungswerk, czyli zakładów naprawy taboru kolejowego. Otwarto je w 1867 roku, a zamykanie rozpoczęte w 1991 roku zakończono w 1995 roku. Dziś w dawnych warsztatach działają m.in. kluby, hala skejtowa, ścianka wspinaczkowa w starym bunkrze i niedzielny pchli targ. Na jarmarku historycznym przy alejkach płoną kosze z ogniem, a w jednym z namiotów można postrzelać z łuku.
Breitscheidplatz – jarmark pod Kościołem Pamięci
W zachodniej części miasta jarmark działa na Breitscheidplatz, u stóp ruiny wieży Kościoła Pamięci Cesarza Wilhelma. Byłem na nim pod koniec listopada: między budkami kręciła się karuzela, a nad alejkami wisiał baldachim z niebieskich i złotych lampek. To na tym jarmarku 19 grudnia 2016 roku doszło do zamachu terrorystycznego – miejsce pamięci ofiar jest na schodach kościoła, piszę o nim we wpisie Berlin: co zobaczyć.
Cały jarmark i kościół widać z góry z ogólnodostępnego tarasu na dachu centrum handlowego Bikini Berlin, na którym rosną palmy.
W 2024 roku zajrzeliśmy tu 27 grudnia – jarmark działał jeszcze po świętach i był pełen ludzi. Nad wejściem wisiał świetlny napis „Weihnachtsmarkt”, a alejki z białymi namiotami prowadziły pod samą wieżę kościoła.
Świąteczne lampki na drzewach wzdłuż Ku’dammu i Tauentzienstraße – iluminacja obejmuje zwykle ok. 3 km, od Wittenbergplatz do Lehniner Platz – pokazuję we wpisie Dawny Berlin Zachodni.
Charlottenburg – jarmark przed pałacem
Już w grudniu 2019 roku odwiedziliśmy kilka berlińskich jarmarków, a najbardziej zapadł nam w pamięć ten przed pałacem Charlottenburg. Byliśmy przy pałacu już wcześniej, latem, i stwierdzam, że to świetne miejsce na świąteczny targ: barokowy pałac w tle daje wyjątkowy klimat. Orkiestra gra, światła zmieniają barwę, a wśród budek można znaleźć wiele smakołyków i świetnie wykonanych przedmiotów – niestety bardzo drogich.

Na początku grudnia przy bramie pałacu śpiewał chór w białych strojach aniołów z lampionami, a obok grała orkiestra dęta.

Jarmarki dzielnicowe – Tegel i Steglitz
Oprócz dużych jarmarków w centrum w Berlinie działa wiele mniejszych, dzielnicowych. Pod koniec listopada w południe zajrzałem na jarmark z drewnianymi budkami i choinkami przy Hallen am Borsigturm w Tegel, a niecałą godzinę później – na jarmark przy Walther-Schreiber-Platz, na północnym końcu Schloßstraße w Steglitz.
Informacje praktyczne
- Kiedy: większość jarmarków rusza w ostatnim tygodniu listopada i działa do świąt albo do końca grudnia, a niektóre – jak ten przy Czerwonym Ratuszu – do początku stycznia. Historyczny jarmark na RAW-Gelände otwiera się już w połowie listopada i kończy przed świętami. Aktualne daty każdego jarmarku są na stronie berlin.de.
- Godziny: jarmarki zamykane są dość wcześnie – zwykle ok. 22:00 (WeihnachtsZauber na Gendarmenmarkt w piątki i soboty o 23:00, stan na 2026 rok); stoiska z napojami bywają czynne dłużej.
- Wstęp: na większość jarmarków bezpłatny. Na WeihnachtsZauber na Gendarmenmarkt bilet kosztuje 2 €, a od poniedziałku do piątku w godz. 11:00–14:00 wejście jest wolne (poza 24–26 i 31 grudnia) – stan na 2026 rok. Płatny bywa też jarmark historyczny na RAW-Gelände – cenę na dany sezon podaje berlin.de.
- Ceny: jedzenie, napoje i rękodzieło są na jarmarkach drogie.
- Kiedy jeszcze warto wieczorem na miasto: jesienią Berlin rozświetla Festival of Lights – projekcje na Bramie Brandenburskiej, katedrze i wielu innych budynkach.




















































