
Ostatni tydzień naszej miesięcznej podróży po USA (cały plan dzień po dniu opisuję w planie zwiedzania USA w 30 dni) spędziliśmy na wschodnim wybrzeżu. Po trzech dniach w Nowym Jorku chcieliśmy zobaczyć miasta, które odegrały kluczową rolę w narodzinach Stanów Zjednoczonych: Filadelfię, Waszyngton i Boston, a na deser – Salem, miasteczko słynące z procesów czarownic. Czasu było niewiele, więc każdemu miastu poświęciliśmy jeden dzień.
Interaktywny Spis Treści
- Autem po wschodnim wybrzeżu
- Filadelfia – kolebka niepodległości
- Waszyngton – stolica w jeden dzień
- Boston – szlak The Freedom Trail i Harvard
- Salem – miasto czarownic
- Koniec podróży
Autem po wschodnim wybrzeżu
Po Nowym Jorku, w którym gościło nas polskie małżeństwo poznane wcześniej w Bryce Canyon, wypożyczyliśmy auto – i to w nim nocowaliśmy, bo noclegi w dużych miastach są w USA bardzo drogie. W ciągu kilku dni przejechaliśmy wzdłuż wybrzeża ok. 1530 km: z okolic Nowego Jorku do Filadelfii, dalej do Waszyngtonu, potem na północ do Bostonu i Salem, a na koniec z powrotem na lotnisko Newark. Największym problemem w miastach było znalezienie miejsca parkingowego. Więcej o tym, jak podróżowaliśmy tanio – autem, z namiotem i bez hoteli – piszę we wpisie Jak tanio zorganizować podróż po USA.

Filadelfia – kolebka niepodległości
21 października zwiedzaliśmy Filadelfię. To w tym mieście narodziło się wiele idei związanych z rewolucją i niepodległością Stanów Zjednoczonych, dlatego główne atrakcje kręcą się wokół tego tematu. Filadelfia była też przez lata największym miastem USA i pełniła funkcję stolicy kraju – aż do przeniesienia władz do Waszyngtonu w 1800 roku. Najważniejszym miejscem jest Independence Hall, w którym podpisano Deklarację Niepodległości (1776) i Konstytucję Stanów Zjednoczonych (1787); tuż obok, w osobnym pawilonie, wystawiony jest Dzwon Wolności.


Okolice Independence Hall to Stare Miasto (Old City) – ceglane kamienice, amerykańskie flagi i bryczki konne na ulicach. Warto zajrzeć na Elfreth’s Alley, jedną z najstarszych nieprzerwanie zamieszkanych ulic w USA, z wąskimi domami z XVIII wieku.

Niedaleko stoi Dom Betsy Ross. Według opowieści jej wnuka z 1870 roku to ona uszyła pierwszą flagę z gwiazdami i pasami – historycy nie znaleźli na to dowodów, ale szyła flagi dla władz przez ponad 50 lat. Przy Third Street stoi z kolei First Bank of the United States, otwarty w 1797 roku – jedyny zachowany budynek federalny z czasów prezydentury Jerzego Waszyngtona, po remoncie znów dostępny dla zwiedzających od 1 lipca 2026 roku.
Polski akcent: w Filadelfii zachował się dom, w którym mieszkał Tadeusz Kościuszko po powrocie do Ameryki. Dziś to najmniejsze miejsce pamięci zarządzane przez amerykańską służbę parków narodowych (Thaddeus Kosciuszko National Memorial). Polonia ma w Filadelfii zresztą swoją dzielnicę – Port Richmond.

Tablica przed domem przypomina, że po wojnie o niepodległość Kościuszko stanął na czele powstania w ojczyźnie, a jako wygnaniec mieszkał tu od listopada 1797 do maja 1798 roku. Muzeum otwiera się zwykle tylko w weekendy, od wiosny do jesieni (stan na 2026 rok).
Kolejny punkt to Filadelfijskie Muzeum Sztuki (Philadelphia Museum of Art), jedna z największych galerii sztuki na świecie, z ponad 225 tysiącami dzieł w zbiorach. Większość turystów przychodzi tu jednak nie dla sztuki, a dla schodów, po których wbiegał Rocky Balboa w filmie „Rocky” – u ich stóp stoi jego pomnik, a zdjęcie z rękami w górze to obowiązkowy punkt programu.


Ze szczytu schodów rozciąga się widok na wieżowce śródmieścia.

Zupełnie inny klimat mają Philadelphia’s Magic Gardens – labirynt mozaik z potłuczonych płytek, butelek i luster, dzieło artysty Isaiaha Zagara – oraz kolorowe kamienice przy South Street.


Na koniec zajrzeliśmy pod mury Eastern State Penitentiary. Otwarte w 1829 roku więzienie było pierwszym o charakterze resocjalizacyjnym – samowystarczalnym i jak na tamte czasy o wysokim standardzie; siedział w nim m.in. Al Capone. Dziś to muzeum. Był koniec października, więc wiele domów w mieście było już przystrojonych na Halloween.


Waszyngton – stolica w jeden dzień

22 października dojechaliśmy do Waszyngtonu – czy jak kto woli formalnie: Dystryktu Kolumbii. To przede wszystkim stolica kraju i siedziba jego władz, a samo miasto jest pełne pomników narodowych i muzeów. Wszystkie najważniejsze miejsca leżą blisko siebie, wokół wielkiego parku National Mall, więc da się je zobaczyć w jeden dzień: Kapitol – siedzibę Kongresu, Biały Dom, Mauzoleum Abrahama Lincolna z jego ogromnym posągiem i Pomnik Waszyngtona odbijający się w długim stawie Reflecting Pool.


Nam nie starczyło czasu na muzea – zdążyliśmy tylko do ogrodu botanicznego przy Kapitolu. Szkoda, bo większość muzeów Smithsonian Institution wokół National Mall ma wstęp wolny, więc warto zarezerwować na Waszyngton więcej niż jeden dzień. Najbardziej zapamiętaliśmy spacer wzdłuż Reflecting Pool o zachodzie słońca.

Wstęp do Ogrodu Botanicznego Stanów Zjednoczonych jest bezpłatny. Ustawę przeznaczającą pod niego teren podpisał w 1820 roku prezydent James Madison, a w szklarni u stóp Kapitolu rosną rośliny z lasów tropikalnych i obszarów pustynnych.
Wieczorem minęliśmy jeszcze pomniki wojenne: rzeźbę Trzech Żołnierzy (1984) przy Pomniku Weteranów Wojny w Wietnamie, na którego ścianie wypisano nazwiska ponad 58 tys. poległych, i oświetlony Pomnik II Wojny Światowej (2004) z 56 granitowymi filarami i Ścianą Wolności – każda z jej 4048 złotych gwiazd upamiętnia ok. 100 poległych Amerykanów.
Boston – szlak The Freedom Trail i Harvard
Z Waszyngtonu pojechaliśmy na północ, do Bostonu – ostatniego miasta naszej podróży (24 października). Od XVIII wieku Boston uchodzi za kolebkę amerykańskiej niepodległości; to tu w 1773 roku doszło do słynnego „bostońskiego picia herbaty”, które przyspieszyło wybuch rewolucji. Najlepiej poznać tę historię, idąc szlakiem The Freedom Trail – liczącą ok. 4 km trasą wyznaczoną czerwoną linią na chodniku, która łączy 16 najważniejszych miejsc historycznych w centrum, m.in. kościół Park Street Church i Old State House, przed którym w 1770 roku doszło do masakry bostońskiej.


Szlak wytyczono w 1951 roku; oprócz czerwonej linii prowadzą po nim metalowe medaliony w chodniku. Jednym z przystanków jest cmentarz Granary Burying Ground z 1660 roku – leżą tu m.in. Samuel Adams, John Hancock, Paul Revere i ofiary masakry bostońskiej, a obelisk pośrodku stoi na grobie rodziców Benjamina Franklina.
Nad parkiem Boston Common góruje Massachusetts State House ze złotą kopułą, zaprojektowany przez Charlesa Bulfincha – siedziba władz stanu od 1798 roku. Bliżej portu stoi Faneuil Hall z 1741 roku, nazywany „kolebką wolności”; na jego wieżyczce obraca się słynny wiatrowskaz w kształcie złotego konika polnego.
Szlak kończy się po drugiej stronie rzeki, w Charlestown. W dawnej stoczni marynarki cumuje tam USS Constitution – fregata zwodowana w 1797 roku, najstarszy pływający okręt wojenny świata w czynnej służbie; przydomek „Old Ironsides” zyskała w wojnie 1812 roku. Na wzgórzu obok stoi 67-metrowy granitowy obelisk Bunker Hill Monument, upamiętniający bitwę z 17 czerwca 1775 roku.
Boston to miasto portowe – nabrzeża z widokiem na zatokę i wieżę Custom House to przyjemna odskocznia od zabytków.

Po drugiej stronie rzeki Charles, w Cambridge, przeszliśmy się po kampusie Uniwersytetu Harvarda – według Akademickiego Rankingu Uniwersytetów Świata najlepszej uczelni na świecie. Na zdjęciu Memorial Hall, jeden z najbardziej charakterystycznych budynków kampusu.

Harvard założono w 1636 roku – to najstarsza uczelnia w USA. Przed University Hall siedzi pomnik Johna Harvarda dłuta Daniela Chestera Frencha, autora posągu Lincolna w Waszyngtonie. Nazywa się go „pomnikiem trzech kłamstw”: napis „John Harvard, Founder, 1638” podaje złą datę, Harvard był darczyńcą, a nie założycielem, a do rzeźby pozował student. Obok stoi Biblioteka Widenera (1915), ufundowana przez matkę absolwenta, który zginął na Titanicu.
Salem – miasto czarownic
Wieczór zarezerwowaliśmy na pobliskie Salem, znane z procesów czarownic z 1692 roku. Całe miasto żyje horrorem i magią – muzea czarownic, ozdoby na ulicach, sklepy z artykułami ezoterycznymi i nocne oprowadzanie turystów po mieście, i to nie tylko w okresie Halloween (choć w październiku jest tu najtłoczniej). Najbardziej znanym zabytkiem jest The Witch House – XVII-wieczny dom sędziego Jonathana Corwina, jedyny zachowany budynek bezpośrednio związany z procesami.

W 1692 roku o czary oskarżono ok. 200 osób, a 19 z nich powieszono. Wieczorem w centrum minęliśmy m.in. szyld Salem Witch Village i pomnik Samanthy z serialu „Ożeniłem się z czarownicą” – brązową czarownicę na miotle, którą w 2005 roku podarowała miastu stacja TV Land, bo kilka odcinków nakręcono w Salem.
Koniec podróży
Na sam koniec mieliśmy jeszcze przygodę. Ostatniego dnia rano przepakowywaliśmy rzeczy w aucie, już docelowo na wylot, gdy podjechały dwa radiowozy – ktoś wezwał policję, bo podejrzewał, że kradniemy samochód (podobno w tych okolicach auta często giną). Wszystko szybko się wyjaśniło, a 25 października polecieliśmy z lotniska Newark z powrotem do Europy, kończąc cztery i pół miesiąca w Stanach Zjednoczonych.
Wschodnie wybrzeże zwiedzaliśmy w biegu – na każde z tych miast warto przeznaczyć więcej czasu niż jeden dzień. Wszystkie wpisy z podróży znajdziecie w planie zwiedzania USA w 30 dni.





















