
Jordania to niewielki kraj, w którym na krótkiej trasie mieszczą się starożytne miasta, zamki krzyżowców, kaniony z rzekami, biblijne miejsca i czerwona pustynia. Byliśmy tam tydzień – od 19 do 26 marca 2022 roku, w trójkę z Anią. Mieliśmy wynajęte auto, odwiedziliśmy 13 miejsc i przejechaliśmy ponad 1200 km. Był to bardzo intensywny tydzień, dlatego tutaj opisuję cały plan dzień po dniu i informacje praktyczne, a dwóm najważniejszym miejscom poświęciłem osobne wpisy: Petra w jeden dzień i Wadi Rum – nocleg na pustyni i wycieczka jeepem.
Jordania ma bogatą historię i widać ją na każdym kroku. Ślady zostawili tu Nabatejczycy (Petra), Grecy i Rzymianie (Dżarasz, Amman), Bizantyjczycy (mozaiki w Madabie), krzyżowcy (zamki Shobak i Al-Karak) i Arabowie. W VI–VII wieku był to kraj w większości chrześcijański, dziś ponad 90% mieszkańców to muzułmanie – warto o tym pamiętać, ubierając się i zachowując w mniej turystycznych miejscach.
Interaktywny Spis Treści
- Plan zwiedzania Jordanii w tydzień
- Dzień 1: Akaba
- Dzień 2: Petra
- Dzień 3: zamki krzyżowców, rezerwat Dana i kanion Wadi Numeira
- Dzień 4: Dżarasz – rzymskie miasto Geraza
- Dzień 4–5: Amman
- Dzień 5: Kasr al-Abd i Góra Nebo
- Dzień 6: Madaba i Umm ar-Rasas
- Dzień 6–7: Wadi Rum
- Informacje praktyczne
Plan zwiedzania Jordanii w tydzień
Plan był podporządkowany terminom lotów: przylot i wylot z Akaby na południu kraju. Zrobiliśmy pętlę z południa na północ i z powrotem:
- Dzień 1 (19.03) – Akaba, wieczorem przejazd do Wadi Musa (dwa noclegi).
- Dzień 2 (20.03) – Petra: ok. 14 km pieszo przez całe starożytne miasto.
- Dzień 3 (21.03) – „Najmniejszy hotel na świecie”, zamek Montreal (Shobak), rezerwat Dana, zamek Al-Karak, kanion Wadi Numeira nad Morzem Martwym i przejazd na północ do Dżaraszu – tego dnia 350 km autem.
- Dzień 4 (22.03) – ruiny Geraza w Dżaraszu, potem Amman: meczet Króla Abdullaha I i wieczorny spacer po centrum.
- Dzień 5 (23.03) – Amman: teatr rzymski i cytadela, pałac Kasr al-Abd, Góra Nebo, nocleg w Madabie.
- Dzień 6 (24.03) – Madaba, Umm ar-Rasas i przejazd (330 km) do Wadi Rum.
- Dzień 7 (25.03) – całodniowa wycieczka jeepem po pustyni Wadi Rum.
- Dzień 8 (26.03) – powrót z Akaby.

Plan okazał się optymalny, ale bardzo napięty – przy niektórych miejscach musieliśmy skracać czas zwiedzania. Jeśli możecie, na tę samą trasę zarezerwujcie około 10 dni. Ominęliśmy też część atrakcji na północy kraju. Do tego trafiliśmy na wyjątkowo zimny marzec – sami Jordańczycy nie pamiętali takiego – i poza Akabą było najwyżej kilkanaście stopni.
Dzień 1: Akaba
Polecieliśmy z Berlina do Akaby – jedynego jordańskiego miasta nad morzem (Zatoka Akaba na Morzu Czerwonym). Akaba odegrała dużą rolę w powstaniu arabskim w latach 1916–1918, którego celem było uniezależnienie się od Imperium Osmańskiego. Świadkiem zwycięstwa rewolty była Twierdza Akaba – obok niej stoi plac Arab Revolt Plaza z bardzo wysokim masztem i flagą powstania arabskiego (bardzo przypomina flagę Jordanii). Zajrzeliśmy też do meczetów Szejka Zajida i Szarifa Husajna ibn Alego.

Akaba leży w wyjątkowym miejscu: z plaży South Beach widać po drugiej stronie zatoki izraelski Ejlat i egipski Półwysep Synaj, a do granicy z Arabią Saudyjską jest stąd zaledwie kilka kilometrów. Miasto słynie z plaż, snorkelingu i nurkowania. Na plaże publiczne przychodzą jednak głównie rodziny z dziećmi – to miejsca spotkań z wydzielonymi miejscami na grilla, gdzie bikini nie jest mile widziane. Jeśli chcecie się poopalać, wybierzcie plażę turystyczną, np. Berenice Beach Club.
Jeśli nie zależy Wam na plaży (my byliśmy tu w marcu), na Akabę wystarczy kilka godzin. Miasto jest specjalną strefą ekonomiczną, więc alkohol i część produktów spożywczych są tu tańsze niż w reszcie kraju. Akaba jest też najcieplejszym miejscem w Jordanii – podczas naszego wyjazdu tylko tutaj było naprawdę ciepło. Wieczorem pojechaliśmy dalej, do Wadi Musa, gdzie mieliśmy dwa pierwsze noclegi.

Dzień 2: Petra
Nazwa „Wadi Musa” pewnie niewiele Wam mówi, ale to właśnie tu znajduje się Petra – starożytne miasto Nabatejczyków wykute w skałach, jeden z siedmiu nowych cudów świata. Najbardziej znana budowla, Skarbiec Faraona, zagrała świątynię Świętego Graala w filmie „Indiana Jones i ostatnia krucjata”. Przeszliśmy tego dnia ok. 14 km: wąwozem As-Sik, obok grobowców, świątyń, teatru i aż do klasztoru Ad-Dajr. Petra bez niespodzianki ląduje u nas na pierwszym miejscu w Jordanii. Całą trasę, szlaki, ceny i porady opisuję w osobnym wpisie: Petra w jeden dzień – szlaki, Skarbiec Faraona i klasztor Ad-Dajr.

Dzień 3: zamki krzyżowców, rezerwat Dana i kanion Wadi Numeira
Na trzeci dzień mieliśmy zaplanowane zbyt wiele miejsc, więc przy każdym musieliśmy skrócić czas zwiedzania. Jechaliśmy na północ Drogą Królewską, a wieczorem dotarliśmy aż do Dżaraszu.
„Najmniejszy hotel na świecie” i zamek Montreal (Shobak)

W wiosce Al Jaya, naprzeciwko zamku Montreal, stoi tzw. „najmniejszy hotel na świecie” – kolorowo przyozdobiony Volkswagen Garbus, w którym za niemałą sumę (ok. 50 dinarów) mogą przenocować maksymalnie dwie osoby. Według Księgi rekordów Guinnessa najmniejszy hotel jest wprawdzie w Niemczech, ale to miejsce ma swój urok. Chcieliśmy zrobić sobie tylko zdjęcie przed autem i jechać dalej, ale gospodarz zaprosił nas do siebie na herbatę, opowiedział różne historie i pokazał zdjęcia ze znanymi osobami – miał nawet zdjęcie z królem Jordanii.
Zamek Montreal (Shobak) zbudowali krzyżowcy w 1115 roku, za króla Jerozolimy Baldwina I – to jeden z najstarszych zamków krzyżowców w regionie. Stoi na wzgórzu w strategicznym miejscu i pełnił funkcję obronną. Zachowały się mury, wieża, brama i przejście podziemne, a na kamieniach widać staroislamskie inskrypcje z czasów, gdy zamek przejęli muzułmanie. Po ruinach oprowadził nas miejscowy „przewodnik” – niby za darmo, ale na koniec, jak to w Jordanii bywa, wyciągnął rękę po pieniądze. Z zamku rozciąga się piękny widok na okolicę.

Zamek długo się bronił. Po zajęciu Jerozolimy w 1187 roku Saladyn oblegał go prawie dwa lata – na stromym wzgórzu nie dało się ustawić machin oblężniczych, a wodę obrońcy czerpali z dwóch cystern zasilanych przez źródła, do których prowadził tunel wykuty w zboczu. Zamek skapitulował dopiero w maju 1189 roku.

Rezerwat biosfery Dana

Rezerwat biosfery Dana to obszar o największej różnorodności stref klimatycznych w Jordanii – żyje tu ponad 830 gatunków roślin, 215 gatunków ptaków i 38 gatunków ssaków. Z wioski Dana (ok. 1200 m n.p.m.) zeszliśmy ok. 3 km szlakiem Wadi Dana w stronę wąwozu – ok. 500 m w dół – i wróciliśmy tą samą drogą, łącznie ok. 6 km. Zielona roślinność na tle czerwono-białych skał przypominała mi Park Narodowy Zion w USA. Szkoda, że mieliśmy tak mało czasu – jeśli możecie, zostańcie tu dwa dni. Z rezerwatu prowadzi kilkudniowy szlak (ponad 80 km) aż do Petry.
Zamek Al-Karak
Kolejny zamek krzyżowców, Al-Karak z XII wieku, jest podobny do Montrealu, ale większy i lepiej zachowany – szczególnie robią wrażenie rozległe, sklepione podziemia. Już dla samej panoramy z murów warto tu przyjechać.

Od 1176 roku zamkiem władał Renald de Châtillon, który stąd napadał na karawany kupieckie, a nawet próbował zaatakować Mekkę. Saladyn kilka razy oblegał Al-Karak, a zamek skapitulował w 1188 roku, po kilkumiesięcznym oblężeniu. Podziemne korytarze są długie i ciemne – przyda się latarka w telefonie.

Wadi Mujib
W planach mieliśmy też Wadi Mujib – szlak korytem rzeki w wąskim kanionie, podobny do słynnego The Narrows w Parku Narodowym Zion. Niestety ani w Zion, ani w Jordanii nie udało nam się go przejść: szlak Siq Trail w Wadi Mujib jest otwarty tylko w sezonie (od 1 kwietnia), a my byliśmy tam pod koniec marca. Idzie się po wodzie, więc trzeba mieć buty i ubranie do zamoczenia. Wstęp kosztował 21 dinarów (w cenie m.in. kamizelka) i nie obejmuje go Jordan Pass.
Kanion Wadi Numeira
Świetną alternatywą jest pobliski Wadi Numeira – wąski kanion nad Morzem Martwym, którym płynie płytka rzeka. Wstęp jest bezpłatny, a miejsce znacznie mniej turystyczne – byliśmy tam zupełnie sami. Musieliśmy się jednak spieszyć, żeby zdążyć przed zachodem słońca i nie wracać po ciemku. Po ok. 2 km słońce zaszło, a koryto zaczęło się coraz bardziej poszerzać, więc zawróciliśmy. I tak mieliśmy przemoczone buty – na tę trasę koniecznie zabierzcie buty i spodnie, które mogą się zamoczyć (najlepiej sprawdziłyby się kalosze).

Morze Martwe leży ok. 430 m poniżej poziomu morza – to najniższe miejsce na lądzie na świecie. Przy drodze wzdłuż brzegu warto zatrzymać się przy Wild Salt Shore – brzegu pokrytym białą solą. Tego dnia czekał nas jeszcze przejazd na północ, do Dżaraszu – łącznie 350 km autem.
Dzień 4: Dżarasz – rzymskie miasto Geraza

W Dżaraszu znajdują się ruiny starożytnego miasta Geraza, które na przestrzeni wieków było pod panowaniem greckim, rzymskim, bizantyjskim i arabskim. W VIII wieku zniszczyło je trzęsienie ziemi, a ruiny na stulecia zasypał piasek – dlatego tak dobrze się zachowały. Geraza jest jednym z najlepiej zachowanych miast rzymskich na świecie i zdecydowanie warto ją odwiedzić. Zwiedzanie zaczyna się przy Łuku Hadriana, wzniesionym na cześć wizyty cesarza w 129 roku.
Kompleks jest ogromny – znajdziemy tu m.in. owalne forum otoczone kolumnadą, główną ulicę Cardo Maximus z oryginalnym brukiem, świątynie Zeusa i Artemidy, hipodrom, kościoły bizantyjskie oraz dwa teatry – południowy i północny. Zwiedzanie zajęło nam ok. trzech godzin, a na spokojnie warto przeznaczyć tu pół dnia.

Dzień 4–5: Amman
Z Dżaraszu do stolicy Jordanii jest ok. 50 km. Zdążyliśmy jeszcze wejść do meczetu Króla Abdullaha I z wielką niebieską mozaikową kopułą – to największy meczet, jaki do tej pory widzieliśmy. Można go zwiedzić od środka poza godzinami modlitw; kobiety muszą zakryć głowę chustą, którą na miejscu wypożycza się za darmo.
Tuż naprzeciwko meczetu, po drugiej stronie ulicy, stoi koptyjski kościół Najświętszej Maryi Panny, zbudowany w 2005 roku, podczas wizyty w Jordanii koptyjskiego patriarchy Szenudy III. Zajrzeliśmy też do środka – przed ołtarzem stoi drewniany ikonostas z ikonami.

Dwa najważniejsze miejsca Ammanu zwiedziliśmy następnego dnia rano. Teatr rzymski z II wieku mieści ok. 6000 widzów, a obok stoi mniejszy teatr – odeon. Na wzgórzu nad centrum leży cytadela (Dżabal al-Kala) z ruinami świątyni Herkulesa i pałacu z czasów Umajjadów. Wzgórze ufortyfikowano już w epoce brązu, a ślady osadnictwa sięgają neolitu – to jedno z najdłużej zamieszkanych miejsc na świecie.

Na cytadeli najlepiej zachowała się sala audiencyjna pałacu Umajjadów z ok. 735 roku, który był siedzibą miejscowego namiestnika. Jej kopuła jest jednak współczesną rekonstrukcją – oryginalna sala mogła jej w ogóle nie mieć. Obok jest okrągła umajjadzka cysterna o średnicy 16 m i głębokości 5 m.
Wieczorem warto przejść się ulicą Rainbow Street i okolicznymi uliczkami – pełno tu knajp, kawiarni i kolorowych lampionów, a ruch robi się dopiero po zmroku. Z Jordan Pass wejdziemy też za darmo m.in. do Jordańskiego Muzeum Tradycji Ludowych. Na zwiedzanie samego miasta wystarczy jeden dzień.
Muzeum Tradycji Ludowych mieści się przy samym teatrze rzymskim – działa od 1975 roku, a w 2016 roku zostało odnowione. Są w nim m.in. stroje, dzbanki do kawy i scenki z życia Beduinów.

Jeśli jedziecie autem, w Ammanie uważajcie szczególnie: ruch jest duży, a przepisy drogowe traktowane są dość swobodnie. Rozważnie wybierajcie też miejsce do parkowania.
Dzień 5: Kasr al-Abd i Góra Nebo
17 km od Ammanu, w miejscowości Irak al-Amir, stoi Kasr al-Abd – niedokończony hellenistyczny pałac z II wieku p.n.e., na którego ścianach widać wyrzeźbione lwy.

W drodze do Madaby zajechaliśmy na Górę Nebo, z której według Biblii Mojżesz ujrzał Ziemię Obiecaną (i tu też zmarł). W bizantyjskim sanktuarium Mojżesza można podziwiać mozaiki, a w dobrą pogodę po drugiej stronie doliny Jordanu widać Jerozolimę. W 2000 roku podczas pielgrzymki papież Jan Paweł II zasadził tu drzewo oliwne. Na szczycie stoi też pomnik węża miedzianego w kształcie krzyża – nawiązanie do węża, którego według Biblii Mojżesz wywyższył na pustyni. Zwiedzanie zajęło nam ok. półtorej godziny.

Drzewo oliwne papieża rośnie tuż obok sanktuarium, a tablica przy nim przypomina, że Jan Paweł II posadził je 20 marca 2000 roku jako symbol pokoju. Na placu przed wejściem stoi z kolei Abu Badd – ogromny kamienny krąg, który toczono, by zamknąć wejście. Służył jako drzwi ufortyfikowanego bizantyjskiego klasztoru w pobliskiej wiosce Faisaliyah (dawniej Kufr Abu Badd).

Dzień 6: Madaba i Umm ar-Rasas
Madaba słynie z chrześcijańskich zabytków, a różnica w stosunku do reszty Jordanii jest wyraźna: obok meczetu stoi kościół, na ulicach widać zarówno muzułmanki z zakrytymi głowami, jak i swobodniej ubrane chrześcijanki, a przypadkiem trafiliśmy nawet do sklepu z alkoholem (zupełnie się go nie spodziewaliśmy). Zwiedzanie warto zacząć od Visitor Center, gdzie dostaniemy mapkę i obejrzymy krótki film o mieście.

Najbardziej znanym zabytkiem jest mapa z Madaby – mozaika z VI wieku w greckiej cerkwi św. Jerzego, najstarsza zachowana mapa Ziemi Świętej (widać na niej m.in. Jerozolimę i Morze Martwe).
Mozaiki zobaczymy też w Madaba Archaeological Park (pozostałości trzech kościołów bizantyjskich, ok. godziny zwiedzania) i w kościele Ścięcia Jana Chrzciciela, gdzie można zejść do podziemi i wejść na wieżę z punktem widokowym.
W jednym z lokali rozmawialiśmy z miejscowymi chrześcijanami – opowiadali, że jeszcze w połowie XX wieku chrześcijanie stanowili ok. 30% mieszkańców Jordanii, a dziś, przez emigrację zarobkową i napływ ludności muzułmańskiej, to zaledwie kilka procent.
W drodze na południe zwiedziliśmy Umm ar-Rasas – biblijne Mefaat, które podobnie jak Petra i Wadi Rum jest na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Ruiny nie są w najlepszym stanie, ale w pozostałościach kościołów zachowały się piękne mozaiki.


Dzień 6–7: Wadi Rum
Po 330 km jazdy (końcówkę w deszczu) dotarliśmy po ciemku do Wadi Rum Village, skąd zabrano nas do obozowiska w głębi pustyni. Następnego dnia z przewodnikiem jeździliśmy terenowym autem po kanionach, wydmach i skalnych mostach – czerwony piasek tworzy tu marsjański krajobraz, w którym kręcono m.in. „Diunę”, „Gwiezdne wojny” i „Marsjanina”. Noc w obozie, wycieczkę i warunki opisuję w osobnym wpisie: Wadi Rum – nocleg na pustyni i wycieczka jeepem.

Wadi Rum, nazywane też Doliną Księżyca, to największe wadi w Jordanii – ma ok. 720 km² – i od 2011 roku jest na liście światowego dziedzictwa UNESCO. W czasie powstania arabskiego (1917–1918) kilka razy przejeżdżał tędy T. E. Lawrence, czyli Lawrence z Arabii. Jedną z formacji skalnych nazwano „Siedmioma Filarami Mądrości”, od tytułu jego książki.
Informacje praktyczne
- Loty – w Jordanii są trzy lotniska międzynarodowe. Z Polski najkorzystniejsze połączenia są zwykle do Ammanu, ale warto sprawdzić też Akabę na południu kraju – stamtąd blisko do Wadi Rum i Petry. Bilety i auto najlepiej rezerwować z dużym wyprzedzeniem.
- Auto – przy tygodniu na tyle miejsc najlepszym rozwiązaniem jest wynajem auta; cała pętla z Akaby przez Petrę, Drogę Królewską, Dżarasz, Amman i Madabę do Wadi Rum to ponad 1200 km. Drogi są w porządku, ale w Ammanie ruch jest duży i chaotyczny.
- Jordan Pass – karnet upoważnia do wstępu do ponad 40 atrakcji w całym kraju (m.in. Petra, Dżarasz, Wadi Rum, zamki, cytadela w Ammanie) i pokrywa opłatę za wizę turystyczną, jeśli kupi się go przed przyjazdem i zostanie w Jordanii co najmniej dwie noce. Są trzy wersje, różniące się liczbą dni w Petrze: 70 dinarów (1 dzień), 75 (2 dni) i 80 (3 dni) – stan na 2026 rok (jordanpass.jo). Jest drogi, ale przy wejściu do Petry i wizie szybko się zwraca.
- Pogoda – w marcu zwykle jest powyżej 20 stopni, ale zdarzają się zimne fronty: poza Akabą bywa wtedy najwyżej kilkanaście stopni, wieje i pada. Nocą na pustyni temperatura potrafi spaść do 2 stopni, więc ciepłe rzeczy się przydadzą. Najcieplejszym miejscem w kraju jest Akaba.
- Jedzenie – w lokalnych, nieturystycznych piekarniach i barach za niewielkie pieniądze można kupić naprawdę dużo dobrego jedzenia.
- Ludzie – Jordańczycy są bardzo życzliwi, ale za „oprowadzanie” w atrakcjach, do których ma się już bilet, często oczekują potem zapłaty – lepiej od razu zapytać, czy pomoc jest darmowa. W Petrze bywa natarczywie (sprzedawcy, przejażdżki na osiołkach i bryczkami). Część rzeczy działa na zaufanie.
- Ubiór – poza plażami turystycznymi i dużymi miastami warto zakrywać ramiona i kolana; kobiety w meczetach dostają chustę.
- Prąd i gniazdka (stan na 2026 rok) – w Jordanii spotyka się aż sześć typów gniazdek (B, C, D, F, G i J), 230 V, 50 Hz; polskie wtyczki pasują tylko do części z nich (C i F), więc warto zabrać uniwersalną przejściówkę.
Podsumowując – Jordania jest wspaniałym krajem, który ma wiele do zaoferowania, a pandemia sprawiła, że turystów było wtedy wyraźnie mniej niż zwykle. Jak na tydzień nasz plan był optymalny, a może nawet zbyt intensywny.


















































